Nowy most w Głuchołazach otwarty. Ponad 11 mld zł na walkę ze skutkami powodzi

Decyzje po katastrofie – jak rząd odpowiedział na kryzys

Wrzesień 2024 r. przyniósł jedną z najtragiczniejszych powodzi w historii południowej Polski. Miejscowości w województwach opolskim, dolnośląskim i śląskim znalazły się pod wodą, a w Głuchołazach żywioł zerwał most łączący dwie części miasta, odcinając mieszkańców od szpitali, szkół i codziennej komunikacji. Premier Donald Tusk podczas otwarcia nowej przeprawy podkreślił, że bez masywnej pomocy państwa samorząd nie byłby w stanie samodzielnie poradzić sobie ze skutkami kataklizmu.

W odpowiedzi na kryzys rząd uruchomił największy w historii program pomocowy. Łącznie na walkę ze skutkami powodzi przeznaczono 11 mld zł – kwotę, która przewyższa wszystkie dotychczasowe wydatki na tego typu sytuacje nadzwyczajne. Z tej puli 365 mln zł trafiło bezpośrednio do Głuchołaz, obejmując nie tylko odbudowę mostu, ale też remonty szkół, żłobków, pływalni oraz infrastruktury rekreacyjnej. Jak zaznaczył premier, pomoc nie kończy się na dzisiejszym otwarciu – w planach są kolejne inwestycje za blisko 50 mln zł.

„Tu w Głuchołazach było wyraźnie widać, że bez masywnej pomocy państwa ludzie i samorząd nie mają szansy sobie poradzić. Dlatego decyzje o pomocy zapadły właśnie w tym mieście”

Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów

Nowa przeprawa – bezpieczeństwo i nowoczesność w jedenastej godzinie

Most oddany do użytku w Głuchołazach to obiekt o zupełnie innych parametrach niż ten, który zniszczyła powódź. Został zaprojektowany z myślą o ekstremalnych zjawiskach hydrologicznych. Konstrukcja wyniesiona jest o niemal metr wyżej od poprzedniego „mostu Andrzeja”, a oba końce przęsła opierają się na masywnych przyczółkach przenoszących ciężar poza umocnione wały koryta rzeki Biała Głuchołaska. Dzięki temu woda nie jest w stanie podważyć fundamentów nawet podczas gwałtownych wezbrań.

Koszt inwestycji wyniósł 65 mln zł, co obejmuje nie tylko samą przeprawę, ale również całą towarzyszącą infrastrukturę techniczną. Minister Infrastruktury Dariusz Klimczak zwracał uwagę, że nowy most usprawni nie tylko komunikację wewnątrz miasta i ruch transgraniczny z Czechami, ale też zwiększy bezpieczeństwo mieszkańców i stworzy lepsze warunki dla gospodarki oraz turystyki. Wcześniej, tuż po powodzi, wojsko i Rządowa Agencja Rezerw Materiałowych w ekspresowym tempie postawiły tymczasową kładkę – ale dziś otwarty obiekt ma służyć przez dekady.

„Most, który dziś otwieramy jest przykładem odbudowy plus. Jest nowoczesny i odporny na wielką wodę”

Marcin Kierwiński, Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji

Minister Koordynator Służb Specjalnych Tomasz Siemoniak dodał: „Takie miejscowości, jak Głuchołazy zasługują na dobrą infrastrukturę, by przyciągały ludzi, turystów i dawały poczucie bezpieczeństwa”. W planach są dalsze prace, w tym remont mostu Świętego Wojciecha oraz zagospodarowanie terenów rekreacyjnych i kompleksu sportowego – wydatki te pochłoną kolejne dziesiątki milionów złotych.

Co ta inwestycja oznacza dla Świdnicy i regionu?

Choć Świdnica nie została bezpośrednio dotknięta wrześniową powodzią, to doświadczenia Głuchołaz niosą ważne lekcje dla całego województwa dolnośląskiego. Rzeki takie jak Bystrzyca, przepływająca przez Świdnicę, również mogą stanowić zagrożenie podczas długotrwałych ulew. Model odbudowy zastosowany w Głuchołazach – podniesienie konstrukcji, wzmocnienie przyczółków i przesunięcie ich poza linię wałów – może być wzorcem dla modernizacji przyszłych mostów w regionie.

Ponadto skala pomocy państwa – 11 mld zł – pokazuje, że w sytuacjach kryzysowych administracja centralna jest w stanie uruchomić środki porównywalne z budżetami całych miast. Dla świdnickich przedsiębiorców i samorządowców oznacza to większe poczucie bezpieczeństwa: jeśli podobna katastrofa nawiedziłaby nasze okolice, procedury i finansowanie zostały już przetestowane. Warto też podkreślić, że blisko 1 mld zł z ogólnej puli trafił bezpośrednio do 62 tys. rodzin poszkodowanych w całym kraju – to realna pomoc, która pozwoliła ludziom stanąć na nogi.

Skala pomocy – liczby, które robią wrażenie

Rządowe wsparcie po powodzi we wrześniu 2024 r. objęło niemal 30 różnych instrumentów – od zasiłków bezpośrednich po dotacje na odbudowę infrastruktury. Oto najważniejsze fakty:

• 365 mln zł – łączna kwota pomocy dla Głuchołaz na odbudowę mostów, szkół, żłobka i obiektów sportowych
• 65 mln zł – koszt budowy nowego mostu na rzece Biała Głuchołaska
• 11 mld zł – całkowity budżet pomocowy, największy w historii Polski na walkę ze skutkami żywiołów
• 62 tys. rodzin otrzymało bezpośrednie zasiłki, na które przeznaczono ponad 1 mld zł
• 6 mld zł pochodzi z Funduszy Europejskich, co pokazuje synergię krajowych i unijnych środków

Wsparcie trafiło też do innych miejscowości – Lądka Zdroju, Stronia Śląskiego, Barda – pokazując, że żaden region nie został pominięty. Premier Tusk zapewnił, że na tym nie koniec: „My na tym nie kończymy pomocy. Uparliśmy się, żeby przekazać maksymalną możliwą kwotę pieniędzy na pomoc w Głuchołazach”. Dla mieszkańców Świdnicy i całego Dolnego Śląska to sygnał, że rząd traktuje odbudowę po klęskach żywiołowych priorytetowo, a przetestowane rozwiązania można będzie zastosować również w naszym regionie, gdy zajdzie taka potrzeba.